Je energierekening laat alleen het totaal zien. Wie wil weten wáár de stroom blijft terwijl er niets gebeurt, moet zelf meten. Deze gids behandelt de twee meetmethoden, de rekensom erachter en het besliskader erna — zonder aannames over jouw tarief of jouw apparaten.
Wat is sluipverbruik?
Sluipverbruik is stroom die een apparaat blijft gebruiken terwijl het uit of in stand-by staat en geen functie vervult. Denk aan een adapter die warm blijft aanvoelen, een televisie die alleen op een rood lampje wacht, of randapparatuur die nooit echt uit gaat. Eén apparaat tikt zelden hard aan; het probleem is de optelsom — veel kleine verbruikers, continu, 365 dagen per jaar.
Belangrijk onderscheid: een koelkast, vriezer, cv-pomp of alarmsysteem gebruikt ook 's nachts stroom, maar dat is functioneel verbruik. Sluipverbruik is alleen het deel dat niets oplevert.
Twee manieren om het te meten
1. Meten per apparaat met een stekker met energiemeting
De directste methode: je zet een stekker met energiemeting tussen het stopcontact en één apparaat (of één apparaatgroep) en leest na een gewone week het totaal en het nachtverbruik af. Hoe je zo'n meting stap voor stap en vergelijkbaar opzet, staat al in het meetplan in onze stekkersgids — dat werken we hier niet opnieuw uit. Deze pagina gaat verder waar het meetplan stopt: wat de gemeten watts op jaarbasis betekenen en wat je ermee beslist.
2. Het hele huis tegelijk: P1-nachtanalyse
Heb je een P1-meter op je slimme meter, dan kun je zonder één stekker te verplaatsen je basislast vinden: het verbruik in een periode waarin het huis slaapt en er niets bewust aan staat, bijvoorbeeld tussen 02.00 en 05.00 uur. Alles wat dan overblijft, draait continu. Schakel daarna één verdachte groep echt uit en kijk of de basislast de volgende nacht zakt — zo spoor je de groep op zonder per apparaat te meten. P1-meters en andere meetroutes vergelijken we op de hub energiemonitoring; hoe P1 omgaat met zonnepanelen staat in P1-meter en zonnepanelen meten.
Wat kost sluipverbruik? De rekensom
De formule is pure wiskunde: vermogen in kW × 8.760 uur — dat is continu, 365 dagen per jaar. Zo is 5 watt gelijk aan 0,005 kW, en 0,005 × 8.760 = 43,8 kWh per jaar. Reken je eigen meting op dezelfde manier om: deel het gemeten aantal watt door 1.000 en vermenigvuldig met 8.760.
Rekenvoorbeeld met € 0,30 per kWh — geen tariefadvies; vul je eigen tarief in:
| Continu vermogen | kWh per jaar | Euro's per jaar (rekenvoorbeeld met € 0,30 per kWh — geen tariefadvies; vul je eigen tarief in) |
|---|---|---|
| 5 W | 43,8 kWh | € 13,14 |
| 10 W | 87,6 kWh | € 26,28 |
| 20 W | 175,2 kWh | € 52,56 |
Rekenvoorbeelden gecontroleerd op 31 oktober 2026: eigen berekening (vermogen in kW × 8.760 uur, continu, 365 dagen). Elk eurobedrag op deze pagina is een rekenvoorbeeld met € 0,30 per kWh — geen tariefadvies; vul je eigen tarief in. Er zijn voor deze pagina geen externe productclaims gebruikt.
De bekende sluipverbruikers
Waar je het eerst zoekt (kwalitatief, zonder volgorde of bedragen — meten aan je eigen apparaten geeft pas uitsluitsel):
- Oude adapters en laders die in het stopcontact blijven zitten en warm blijven aanvoelen, ook als er niets aan hangt.
- De entertainmenthoek: televisie in stand-by plus randapparatuur zoals een tv-ontvanger, spelconsole en soundbar die nooit echt uit gaat.
- Het thuiskantoor: monitoren, docks en randapparatuur die na werktijd stand-by blijven draaien.
- Pompen en randapparatuur in de meterkast of bijkeuken die continu meedraaien, ook als het systeem zelf niets doet.
- Oudere apparaten van vóór de strengere stand-by-eisen: hun rustverbruik ligt vaak hoger dan dat van recente modellen, maar ook dat is een kwestie van meten, niet van aannemen.
Besliskader: uitzetten, laten of vervangen
Uitzetten via een schema
Loont bij apparaatgroepen die urenlang niets doen: de entertainmenthoek na middernacht, het thuiskantoor buiten werktijd. Een slimme stekker met schema zet de groep dan echt uit in plaats van stand-by. Meet na de aanpassing opnieuw en vergelijk dezelfde periode.
Laten zoals het is
Is het gemeten verbruik klein en het gemak groot — een apparaat dat direct klaar moet staan, of een klok die je anders dagelijks opnieuw instelt — dan is laten een eerlijke uitkomst. Het besliskader dwingt niets af; meten was het doel, niet per se schakelen.
Vervangen
Blijkt één oud apparaat in rust meer te gebruiken dan de rest van de groep samen, dan kan vervanging door een zuiniger model zinvol zijn. Reken dat door met je eigen tarief en de formule hierboven, en alleen als het apparaat toch al aan vervanging toe is.
Twijfel je nog met welke route je meet — aan de netaansluiting of per apparaat — dan helpt P1-meter of slimme stekker je die binaire keuze in één keer maken; het besliskader hierboven begint pas zodra je gemeten hebt.
Let op: apparaten die continu moeten werken — koelkast, vriezer, alarmsysteem, medische apparatuur — schakel je niet automatisch uit. En gaat het om een zwaar apparaat, zoals een wasmachine, droger of boiler, dan geldt eerst de veiligheidscheck: lees slimme stekker aan de wasmachine: de 16 A-check voordat je daar een stekker tussen zet. Wie verbruik niet alleen wil uitschakelen maar ook wil verschuiven naar goedkope uren, leest verder bij dynamisch contract: slim schakelen.
Verder lezen
- Energiemonitoren vergelijken — P1-meters, meterkast-meters en slimme stekkers met gedateerde prijsmomentopnames
- Slimme stekkers en sensoren kiezen — met het meetplan waarmee je per apparaat meet
- P1-meter en zonnepanelen meten — waarom P1 netto meet en geen productie
- Dynamisch contract: slim schakelen — verbruik verschuiven naar goedkope uren
- Slimme stekker aan de wasmachine: de 16 A-check — veiligheid vóór schakelen bij zware apparaten
- P1-meter of slimme stekker — de binaire keuze tussen het huistotaal en één apparaat
- Slimme energiemeter kiezen — P1, meterkast of stekker: de drie meetroutes vergeleken
- Alle koopgidsen — overzicht van onze gidsen
Veelgestelde vragen
Korte antwoorden op de vragen die wij het meest krijgen over sluipverbruik opsporen.
Wat is sluipverbruik precies?
Sluipverbruik is stroom die een apparaat blijft gebruiken terwijl het uit of in stand-by staat en geen functie vervult: een adapter die warm blijft, een tv die op het rode lampje wacht, randapparatuur die nooit echt uit gaat. Het gaat per apparaat om kleine vermogens, maar omdat het continu, 365 dagen per jaar doorgaat, telt het op tot tientallen kilowatturen per jaar.
Hoeveel kost 10 watt sluipverbruik per jaar?
10 watt continu is 0,010 kW × 8.760 uur = 87,6 kWh per jaar. In geld: € 26,28 — rekenvoorbeeld met € 0,30 per kWh — geen tariefadvies; vul je eigen tarief in om je eigen bedrag uit te rekenen.
Hoe vind ik sluipverbruikers zonder meetstekker?
Met een P1-meter en een nachtanalyse: kijk naar je verbruik in een periode waarin het huis slaapt en er niets bewust aan staat, bijvoorbeeld tussen 02.00 en 05.00 uur. Wat dan overblijft, is je basislast. Zakt die basislast nadat je een apparaatgroep echt hebt uitgeschakeld, dan heb je een verdachte gevonden. Per apparaat meten kan daarna met een stekker met energiemeting.
Moet ik alles met stand-byverbruik uitzetten?
Nee. Uitzetten via een schema loont vooral bij apparaatgroepen die urenlang niets doen, zoals een entertainmenthoek of thuiskantoor. Apparaten die continu moeten werken — koelkast, vriezer, alarmsysteem of iets medisch — schakel je niet automatisch uit. En bij zware apparaten zoals een wasmachine, droger of boiler beslis je pas na de veiligheidscheck in onze 16 A-gids; meten is daar belangrijker dan schakelen.